Yükseköğretim Kurumları
Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkında Yönetmelik

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve Kapsam

Madde 1 — Bu Yönetmelik, yükseköğretim kurumlarında öğretim üyeleri ve doktora, tıpta uzmanlık, ya da sanatta yeterlik eğitimini tamamlamış araştırmacılar tarafından yönetilen bilimsel araştırma proje tekliflerinin değerlendirilmesi, kabulü, desteklenmesi, bunlara ilişkin hizmetlerin yürütülmesi, izlenmesi, sonuçlarının değerlendirilmesi ve kamuoyuna duyurulması ile ilgili usul ve esasları düzenlemek amacıyla çıkarılmıştır.

Dayanak

Madde 2 — Bu Yönetmelik, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 4684 sayılı Kanunla değişik 58 inci maddesine dayanılarak düzenlenmiştir.

Tanımlar

Madde 3 — Bu Yönetmelikte geçen kavramların tanımlan aşağıda belirtilmiştir.

a)    Yükseköğretim Kurumu:   Üniversiteler ve   Yüksek Teknoloji Enstitüleridir.

b)   Yükseköğretim Kurumu Yönetim Kurulu: Üniversite ve Yüksek Teknoloji Enstitüsü Yönetim Kuruludur.

c)    Komisyon: Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonudur.

d)   Bilimsel Araştırma Projesi: Tamamlandığında sonuçlan ile alanında bilime evrensel veya ulusal ölçülerde   katkı yapması, ülkenin teknolojik, ekonomik, sosyal ve kültü­rel kalkınmasına katkı sağlaması beklenen bilimsel içerikli, yükseköğretim kurumu içi ve/ve­ya dışı, ulusal ve/veya uluslararası kurum ya da kuruluşların katılımlarıyla da yapılabilecek projelerdir.

e)    Proje Yöneticisi: Projeyi teklif eden, hazırlanmasından, yürütülmesinden sorumlu olan öğretim üyeleri ile doktora, tıpta uzmanlık, ya da sanatta yeterlik eğitimini tamamlamış araştırmacılardır.

f)     Araştırmacı: Bilimsel araştırma projesinin yürütülebilmesi için proje yöneticisi tarafından proje ekibinde gösterilen öğretim elemanıdır.

İKİNCİ BÖLÜM

Bilimsel Araştırma Projelerinin Kabulü, Değerlendirilmesi, Desteklenmesi ve İzlenmesi

Komisyon

Madde 4 — Amaç ve Kapsam maddesinde belirtilen görevlerin yürütülmesi için Rektör veya görevlendireceği bir Rektör Yardımcısının başkanlığında Fen, Sağlık, Sosyal ve Eğitim Bilimleri Enstitüleri müdürlerinden ve Senatonun önerisiyle Rektör tarafından gö­revlendirilen, uluslararası atıf endekslerince taranan dergilerde yayını olan ve/veya yayınla­rına bu endekslerce taranan dergilerde atıf yapılan en az üç en çok yedi öğretim üyesinden oluşan bir komisyon kurulur. Komisyon üyeleri, yükseköğretim kurumunda var olan bilim dalları arasında denge gözetilmek sureliyle dört yıl için görevlendirilir. Süresi biten üye aynı usulle yeniden görevlendirilebilir. Asli görevleri nedeniyle Komisyonda bulunan üyelerin her ne şekilde olursa olsun esas görevlerinden ayrılmaları halinde Komisyondaki görevleri de kendiliğinden sona erer.

Komisyonun Görev, Yetki ve Sorumlulukları

Madde 5 — Komisyonun görev, yetki ve sorumlulukları; ilgili Yükseköğretim Kurumunun Senatosunca çıkarılacak bir yönerge ile düzenlenir.

Başvuru ve Değerlendirme

Madde 6 — Araştırma Projeleri için başvuru ve değerlendirme takvimi her yıl Komisyon tarafından belirlenerek ilan edilir. Proje başvuruları, projenin gerekçesinin, önceliğinin, bütçe ve personel dökümünün ayrıntılı olarak yer aldığı Proje Başvuru Formu ile yapılır.

Araştırma Projelerinin Seçiminde Dikkate Alınacak İlkeler

Madde 7 — Araştırma projeleri, yükseköğretim kurumunun uzman elemanı bulunan her dalı ile ilgili olarak. Beş Yıllık Kalkınma Planı hedeflerine, yükseköğretim kurumu yönetim kurulunun belirlediği  üniversite  bilim politikasına veya ülke bilim politikasına uy­gun konulara öncelik verilerek değerlendirilir ve seçilir.  Araştırma projelerinin evrensel ve ulusal bilime, ülkenin teknolojik, ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmasına katkı sağlama­sı esastır.

Araştırma projelerinin seçimi ve desteklenmesinde; temel bilimler içerikli; sonuçları   uygulamaya dönük;  kaynakları  ve  faaliyetleri  bakımından çok katılımlı, çok merkezli, kurumlar  arası,  uluslar  arası  ve  disiplinler  arası nitelikteki projelere öncelik verilebilir. Lisans üstü tez araştırmaları da araştırma projeleri kapsamında desteklenebilir.

Araştırma Projelerinin Yürütülmesi ve Sonuçlandırılması

Madde 8 — Desteklenmesine karar verilen projeler için, proje yöneticisi ve komis­yon tarafından proje ile ilgili ayrıntıların belirlendiği bir protokol hazırlanır. Projenin uygulamaya geçirilebilmesi, hazırlanan protokolün ita amirince onaylanmasına bağlıdır. Proje yöneticisi, bu protokolde yer alan hususlara uymakla yükümlüdür.

Proje Raporları

Madde 9 — Kabul edilen bir projenin yöneticisi, Komisyona al'ı ayda bir geçmiş dönemdeki çalışmalarla ilgili bilgilerin yer aldığı ara raporlar sunar. Ara raporlar Komisyon tarafından incelenir. Bir yılı aşan projelerin sonraki dilimleri ile ilgili maddi desteğin devamı Komisyonun olumlu görüşüne tabidir.

Sonuçların Duyurulması

Madde 10 — Rektörlük her yılın sonunda desteklenen, kapsama alınan, devam eden ve tamamlanan projeler hakkında Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına özet bilgi verir. Bu bilgiler internet aracılığıyla kamuoyuna duyurulur.

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Özel Ödenek ve Ödeneklerin Kullanımı

Özel Ödenek

Madde 11 — Bilimsel araştırma projelerinin finansmanında kullanılmak üzere aşağıda belirtilen gelirler, Maliye Bakanlığınca ilgili yükseköğretim kurumu bütçesine bir yandan özel gelir, diğer yandan açılacak tertiplere özel ödenek kaydedilmek suretiyle kullanılır.

a)   Yükseköğretim kurumunun döner sermaye işletmelerinden, öğretim üyelerinin doğrudan veya dolaylı katkısı olup olmadığına bakılmaksızın, elde edilen her türlü gayri safı hasılatın   yüzde  10'undan az olmamak üzere, yükseköğretim kurumu yönetim kurulu­nun belirleyeceği oranda aktarılacak tutarlar,

b)   Bilimsel Araştırma Projelerinden elde edilen gelirler,

c)   Bilimsel Araştırma Projeleri için yapılacak bağış ve yardımlar,

d)   Yükseköğretim kurumu yönetim kurulunun izni ile yükseköğretim kurumunun yurtiçindeki veya yurtdışındaki kuruluşlarla yapacağı ortak araştırmalar için ilgili kuruluşlar
tarafından ödenecek tutarlar,

e)    Diğer gelirler

Bilimsel Araştırma Projelerinin geliri olarak (a) bendinde belirtilen tutarlar, döner sermaye saymanlığınca tahsilatı takip eden ayın ilk haftası içinde Bütçe Dairesi Başkanlığı­nın ilgili hesabına yatırılır. Süresi içinde yatırılmayan tutarların tahsilinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.

Yukarıda belirtilen ve Bütçe Dairesi Başkanlığı hesabına yatırılan tutarlar. Mali­ye Bakanlığınca ilgili yükseköğretim kurumu bütçesine bir yandan özel gelir, diğer yandan mevcut veya yeni açılacak tertiplere özel ödenek kaydedilir.

Bu suretle ödenek kaydedilen miktarlardan yılı içerisinde harcanmayan tutarları er­tesi yıl bütçesine devren özel gelir ve ödenek kaydetmeye Maliye Bakanı yetkilidir.

Ödeneklerin Kullanımı

Madde 12 — Yukarıda belirtilen esas ve usullere göre özel ödenek kaydedilen tutarlar ile yükseköğretim kurumu bütçesine bu amaçla konulan ödenekler; Bilimsel Araştırma Projeleri için gerekli yolluk, hizmet alımları, tüketim malları ve malzeme alımları, demirbaş alımları ile makine-teçhizat alımları ve buna ilişkin diğer giderler için kullanılır.

Yatırım Programında yer alan bilimsel araştırma projelerine ilişkin değişikliklerde. Yılı Programının Uygulanması, Koordinasyonu ve İzlenmesine Dair Karar hükümleri uygu­lanır.

Yatırım karakterli bilimsel araştırma projelerinden öze! ödenekle karşılanacak olan­lar, özel gelir ve özel ödenek kaydının yapılmasını müteakip Devlet Planlama Teşkilatı Müs­teşarlığınca yatırım projeleri ile ilişkilendirildikten sonra kullandırılır.